Talep ve önerilerinizi bizimle paylaşmak için iletişim formumuzu doldurabilirsiniz.
 
 
 
 
 
 
image

HABERLER

H - BÜLTEN NO : 094
Anasayfa / Haberler

H - BÜLTEN NO : 094

Beyaz et ve yumurta sektörü Kuzey Irak gerilimiyle birlikte Habur Sınır Kapısı’nın kapanması riskine karşılık, Irak’a yapılacak ihracatta alternatif yol arayışına girdi. Maliyet artışına rağmen İran ve deniz yolu olmak üzere iki alternatif öne çıkıyor.

Son yıllarda ihracatta önemli artış sağlayan ve bunun da büyük kısmını Irak’a gerçekleştiren beyaz et sektörü, Kuzey Irak gerilimiyle birlikte Habur Sınır Kapısı’nın kapanması riskine karşılık, bu ülkeye yapılacak ihracatta alternatif yol arayışına girdi.

Gelişmeleri DÜNYA’ya değerlendiren Beyaz Et Sanayicileri ve Damızlıkçıları Birliği Derneği (BESDBİR) Başkanı Sait Koca, her an her şeyin olabileceğini belirterek, ürünlerin Kuzey Irak üzerinden gitmemesi durumunda, alternatif yol arayışında olduklarını söyledi.

Bu konuda özellikle İran’ın izin vermesinin önemli olduğunu dile getiren Sait Koca, “İran üzerinden mal göndermek biraz süreci uzatıp maliyeti arttıracak olsa da bu alternatif üzerinde duruyoruz” diye konuştu.

Irak’ın diğer bölgelerine yapılan ihracatın da önemli bir kısmının Kuzey Irak üzerinden yapıldığının altını çizen Koca, “Biz bütün alternatifleri değerlendiriyoruz. Şu anda ürünleri Irak’ın merkezine nasıl ulaştırabileceğimizi düşünüyoruz” dedi.

Farklı bir unsur olarak Körfez’den denizyoluyla ihracat da yapabileceklerini anlatan Sait Koca, “Daha önce deniz yoluyla ürün göndermeye başlamıştık. Yani bu konuda antrenman yaptık. Bu da biraz zahmetli ve pahalı ama test çalışmalarından olumlu sonuçlar aldık” ifadelerini kullandı.

Yüzde 60’ı Irak merkezine gidiyordu

Beyaz et sektörünün ihracatının önemli bir kısmını Irak’a gerçekleştirdiğine dikkat çeken Sait Koca, şu bilgileri verdi:

“İstatistiklerde Irak bir bütün olarak ele alınıyor. Ancak biz ihracatın yarısından fazlasını, yani yüzde 60’ına yakınını Irak’ın merkezine, kalan yüzde 40’lık kısmını ise Kuzey Irak tarafına gönderiyoruz.” Koca, Habur Sınır Kapısı’nın kapanması halinde, işlerin biraz yavaşlayacağını ancak sektör olarak buna hazır olduklarını belirtti.

Yumurta ihracatı da henüz etkilenmedi

Öte yandan yine ihracatın önemli kısmını Irak’a gerçekleştiren yumurtacılar da henüz Kuzey Irak’la yaşanan sorundan fazla etkilenmedi. Yumurta Üreticileri Merkez Birliği Genel Sekreteri Hüseyin Sungur, Habur Sınır Kapısı da açık olduğu için şu ana kadar ihracata yansımış bir olumsuzluk olmadığını kaydetti. Alıcılar anlamında da bir sıkıntı yansımadığının altını çizen Hüseyin Sungur, İran üzerinden yapılacak ihracatın zorlu ve pahalı olduğunu belirtti. Sungur gelişmeleri yakından takip ettiklerini vurgulayarak, “Şu an açık olmakla birlikte Habur Sınır Kapısı’nın kapanması halinde biz sektör olarak buna olumsuz yaklaşmayız. Ülkenin milli güvenliği söz konusu olduğunda, bizim herhangi bir şikayetimiz olmaz” diye konuştu.

Matlı: Her hafta 250 tır gönderiyoruz

Kuzey Irak ile gerginlik, bu bölgeye ihracat yapılan her kenti etkiliyor. Bu kentlerden biri de Bursa. TİM verilerine göre Bursa’dan Irak’a bu yılın ilk 8 ayında 110 milyon dolarlık ihracat yapıldı. Geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 25,51 artışın kaydedildiği pazara Bursa’dan en çok gıda ürünleri ve yumurta ihracatı yapılıyor.

Bursa Ticaret Borsası (BTB) Başkanı Özer Matlı, Irak’ın Bursa’da üretilen gıda ürünleri için önemli bir pazar olduğunu vurguladı. “Bursa’nın Irak’a yaptığı ihracatın genelini yumurta oluşturuyor” diyen Matlı şu bilgileri verdi: “Hükümet Irak konusunda İran gibi keskin bir tavır almadı ve sağduyulu davranıyor. Belki Suriye üzerinden alternatif bir koridor açılabilir. Irak hükümeti gümrük kapılarını peşmergeden almak istiyor. Alırsa gıda ticareti noktasında sıkıntı yaşamayız. Malın büyük bir kısmı Kuzey Irak üzerinden güneye gidiyor.”

Matlı, Burdan Yumurta markasıyla kendilerinin de Irak pazarına ürün gönderdiklerini belirterek, “Her hafta Türkiye’den çıkan 250 tırımız var. Belki 100 tır etkilenir. Böyle bir gerginliğin iki tarafa da faydası yok. Mutlaka bir etkilenme olacaktır” diye konuştu.

Karakaşlar Tavukçuluk Genel Müdürü Hüseyin Karakaşlar, “Siparişler ve paraları geliyor. Siparişler dün de yola çıkarıldı. Yumurtacılık sektörü ile ilgili bir sıkıntı yok, ihracatımız sürüyor. Sınırlar kapatılırsa, Suriye veyahut İran üzerinden alternatif yollarla ürün gönderimine devam edebiliriz” dedi. Öte yandan başlayan Muharrem ayıyla birlikte Şiilerin 10 gün boyunca protein orucu tuttuğunu anımsatarak, “22 Eylül’de başladıkları oruçla yumurta tüketiminin düşmesini öngörüyoruz. Ancak daha evvel Katar’da yaşadığımız gibi stoklamaya da gidebilirler. Bu ülkeler korkudan böyle bir yol da izleyebiliyorlar. Talep hızlanabilir de” değerlendirmesinde bulundu.

Irak’a zeytin ihracatı 3 ayda yüzde 51 arttı

Önemli bir zeytin üretim merkezi olan Bursa, bu alanda da Irak’a ihracat yapıyor. Bursa ve çevresinde 32 bin ortağı bulunan Marmarabirlik de bölgede yetişen ürünleri Irak’a ihraç ediyor. Konuyla ilgili konuşan Marmarabirlik Yönetim Kurulu Başkanı Hidamet Asa, “Bundan sonraki süreç için bir şey söylememiz mümkün değil, bir olumsuzluk yaşanabilir ama bizim son 3 ay içinde Irak’a yaptığımız ihracat yüzde 51 oranında arttı. Yıllar itibariyle Irak ile olan ticaretimizin daha da artacağına inanıyorum. Karamsar değiliz. Halihazırda yapılacak sevkiyatlarımız var. Onlarda da şu an için bir sıkıntı görmüyoruz” değerlendirmesini yaptı.

Irak'a ihracatın yüzde 55'i Bağdat'a gidiyor

TİM Lojistik Konseyi Başkanı ve Akdeniz Mobilya, Kağıt ve Orman Ürünleri İhracatçıları Birliği (AKAMİB( Başkanı Bülent Aymen, Habur Sınır Kapısı’nda güvenliğin sıkılaştırılması ve sevkiyatların durma noktasına gelmesini değerlendirdi. Irak’a ihracatın yaklaşık yüzde 45’inin Kuzey Irak’a, yüzde 55’inin ise Bağdat’taki Merkezi Hükümet’e bağlı ülkenin güney bölgelerine yapıldığını belirten Aymen şunları söyledi:

“Habur’da yaşanan acil durum, ihracatımızın tamamını olumsuz etkiler. Elbette ülkemizin çıkarları ve güvenliği her şeyin üstündedir. Ancak alternatif yollarla bulacağımız çözümler ile zararı minimize etmeliyiz. Irak’ın güney bölgelerine ihraç mallarımızı ulaştırmada İran güzergahı öne çıkıyor. İran’daki Esendere, Gürbulak, Borualan kapılarımızın kapasitelerini artıracak tedbir ve girişimleri hemen hayata geçirmeliyiz. Türkiye’nin ihracatının ilk 8 ay itibariyle yüzde 5.8’i ve AKAMİB’in bünyesinde yer aldığı Akdeniz İhracatçı Birlikleri’nin ihracatının yüzde 12’si Irak’a gerçekleşiyor.”

TİM Başkanı Büyükekşi: Önceliğimiz ulusal güvenlik

TİM Başkanı Mehmet Büyükekşi, Kuzey Irak Bölgesel Yönetimi’nin referandumu, tüm kesimlerin karşı çıkmasına rağmen gerçekleştirdiğini vurgulayarak şunları söyledi: “Irak Merkezi Hükümetinin de karşı olduğu bu referandumun fiiliyatta da mümkün olamayacağını düşünüyoruz. Kuzey Irak’ta Araplar var, Türkmenler var. Ve ciddi bir nüfusa sahipler.

Dolayısıyla, bu durumun Irak’ın sadece toprak bütünlüğü anlamında değil, güvenlik ve beşeri koşullar açısından da ciddi sıkıntılar yaratacağı çok açık. Bu kararın ne işadamlarına ne de sivillere bir fayda sağlamayacağı kanaatindeyiz. Biz Irak’ın toprak bütünlüğünden yanayız. Bir bütün olarak Irak, ülkemizin en önemli ticaret partnerleri arasında yer alıyor. 2016’da 7,6 milyar dolar ile en çok ihracat yaptığımız 3. ülke oldu. Toplam ihracatımızda yüzde 5,4’lük bir paya sahip. 2017’nin ilk 8 ayında ise ihracatımız yüzde 25 artarak 5,6 milyar dolara ulaştı. Birçok ilimizin ihracat yaptığı bir ülke konumunda.

Ancak, biz hem Kuzey Irak Bölgesel Yönetimi’ne hem de Irak Merkezi Hükümeti’ne ihracat gerçekleştiriyoruz. Merkezi Hükümet ile ilişkilerimiz oldukça iyi. Ancak şunu belirtmek isteriz ki; bizim için öncelik ulusal güvenlik söz konusu olduğunda hiçbir zaman ticaret olamaz. Bu yanlıştan dönülmesini umuyoruz.”